Makaleler, 2010-05 : Bağış ve Yardımlar.

Türk vergi sistemi, “matrah veya kazançtan indirilebilecek gider” kavramını, temel olarak kazancın elde edildiği faaliyeti idame ettirmek ve zorunluluk arzetmek durumlarına bağlamaktadır. Bu genel yaklaşımda İstisnai durumlardan birisi de bağış ve yardımlardır. Kurumlar Vergisi Kanunu’ nun 10 ncu maddesi, diğer indirimler başlığı altında bağış ve yardımları da belli şartlar dahilinde matrahtan indirilebilecek gider niteliğine büründürmüştür.

 Bağış ve yardımın matrahtan indirileceği tutar, ister % 5 oranında isterse % 100 oranında olsun, sadece ilgili dönem kazancına uygulanacaktır. Bu tutarın zarar artırıcı bir amaçla kullanılması ve sonraki döneme devredilmesi mümkün değildir. KVK. 10/1-c-ç-d-e-f bentlerinde ele alınan bağış ve yardımların indirimine ilişkin esaslar aşağıda açıklanmaktadır. 

1. Genel ve özel bütçeli kamu idareleri, il özel idareleri, belediyeler, köyler, kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulu’ nca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ile bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunan kurum ve kuruluşlara makbuz karşılığında yapılan bağış ve yardımların toplamının o yıla ait kurum kazancının % 5 ine kadar olan kısmı.

 Burada % 5 oranının uygulanacağı kurum kazancı 1 seri numaralı KVK. Genel Tebliğinde şöyle açıklanıyor: Zarar mahsubu dahil giderler ile iştirak kazançları istisnası düşüldükten sonra, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki tutar.

2.    ( c ) bendinde ( yukarıda ) sayılan kamu kurum ve kuruluşlarına bağışlanan okul, sağlık tesisi, 100 yatak ( kalkınmada öncelikli yörelerde 50 yatak ) kapasitesinden az olmamak kaydıyla öğrenci yurdu ile çocuk yuvası, yetiştirme yurdu, huzurevi ve bakım ve rehabilitasyon merkezi inşası dolayısıyla yapılan harcamalar veya bu tesislerin inşası için bu kuruluşlara yapılan her türlü bağış ve yardımlar ile mevcut tesislerin faaliyetlerini devam ettirebilmeleri için yapılan her türlü nakdi ve ayni bağış ve yardımların tamamının kurum kazancından indirilmesi mümkün bulunmaktadır.

Burada dikkat edilmesi gereken şey bağış ve yardımın kamu kurum ve kuruluşuna mı yoksa kamuya yararlı dernekler ile vergi muafiyeti tanınan vakıflara mı yapıldığıdır. Eğer bağış ve yardım direkt olarak kamu kurum ve kuruluşlarına değil de  kamuya yararlı dernekler ile vergi muafiyeti tanınan vakıflara yapılmış ise tamamı değil % 5’ lik kısmı matrahtan indirilecektir.

3.  Genel ve özel bütçeli kamu idareleri, il özel idareleri, belediyeler, köyler, kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulu’ nca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ile bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunan kurum ve kuruluşlar tarafından yapılan veya Kültür ve Turizm Bakanlığınca desteklenen ya da desteklenmesi uygun görülen;

i     Kültür ve sanat faaliyetlerine ilişkin ticari olmayan ulusal veya uluslar arası organizasyonların gerçekleştirilmesine,

ii.  Ülkemizin uygarlık birikiminin kültürü, sanatı, tarihi, edebiyatı, mimarisi ve somut olmayan kültürel mirası ile ilgiliveya ülke tanıtımına yönelik kitap, katalog, broşür, film, kaset, CD ve DVD gibi manyetik, elektronik ve bilişim teknolojisi yolu ile üretilenler de dahil olmak üzere görsel, işitsel veya basılı materyallerin hazırlanması, bunlarla ilgili derleme ve araştırmaların yayınlanması, yurt içinde ve yurt dışında dağıtımı ve tanıtımının sağlanmasına,

iii.  Yazma ve nadir eserlerin korunması ve elektronik ortama aktarılması ile bu eserlerin Kültür ve Turizm Bakanlığı koleksiyonuna kazandırılmasına,

iv    2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki taşınmaz kültür varlıklarının bakımı, onarımı, yaşatılması, rölöve, restorasyon, restitüsyon projeleri yapılması ve nakil işlerine,

v.    Kurtarma kazıları, bilimsel kazı çalışmaları ve yüzey araştırmalarına,

vı.    Yurt dışındaki taşınmaz Türk kültür varlıklarının yerinde korunması veya ülkemize ait kültür varlıklarının Türkiye’ ye getirilmesi çalışmalarına,

vıı.   Kültür envanteri oluşturulması çalışmalarına,

vıı.   2863 sayılı Kanun kapsamındaki taşınır kültür varlıkları ile güzel sanatlar, çağdaş ve geleneksel el sanatları alanlarındaki ürün ve eserlerin Kültür ve Turizm Bakanlığı koleksiyonuna kazandırılması ve güvenliklerinin sağlanmasına,

ıx.     Somut olmayan kültürel miras, güzel sanatlar, sinema, çağdaş ve geleneksel el sanatları alanlarındaki üretim ve faaliyetler ile bu alanlarda araştırma, eğitim veya uygulama merkezleri, atölye, stüdyo ve fil platosu kurulması, bakım ve onarımı, her türlü araç ve teçhizatın tedariki ile film yapımına,

  x.     Kütüphane, müze, sanat galerisi ve kültür merkezi ile sinema, tiyatro, opera, balo ve konser gibi   kültür ve sanat faaliyetlerinin sergilendiği tesislerin yapımı, onarımı veya modernizasyon çalışmalarına ilişkin harcamalar ile makbuz karşılığı yapılan bağış ve yardımların tamamı kurum kazancından indirilebilecektir.

4.   Bakanlar Kurulunca yardım kararı alınan doğal afetler dolayısı ile Başbakanlık aracılığı ile makbuz karşılığı yapılan ayni ve nakdi bağışların tamamı kurum kazancından indirilebilecektir.

5.   5904 sayılı Kanun ile 03.07.2009 tarihinden itibaren, iktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneğine makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımların tamamı kurum kazancından indirilebilecektir.

Kayseri, 10.02.2010.

 Saygılarımızla,          

Çınaroğlu YMM